ปอดนั้นเป็นอวัยวะที่ที่สำคัญมากของร่างกายเรา จึงต้องมีวิธีดูแลสุขภาพปอดของเองให้ดี และถูกวิธี เพราะถ้าหากปอดของเรานั้นมีปัญหา การใช้ชีวิตของเราก็จะเป็นไปด้วยความทรมาณ ยิ่งเฉพาะอาการเจ็บป่วยที่เกี่ยวข้องกับปอดโดยตรง เช่น มะเร็งปอด ปอดอักเสบ ปอดติดเชื้อ ส่งผลให้หายใจเข้าก็ไม่ได้ หายใจ ออกก็ไม่ได้ จะตายก็ยังตายไม่ได้ คนรอบข้างก็ต้องช่วยกันดูแล เพราะมักจะช่วยเหลือตัวเองไม่ได้เช่นกัน ฉะนั้นเราต้องคอยดูแลปอดของเราให้ดี ให้ปอดของเราห่างไกลโรค ให้มากที่สุด ไม่ทำอะไรที่เป็นอันตรายต่อปอด

การทำความสะอาดปอดด้วยการหายใจ
การหายใจให้ถูกวิธีเป็นวิธีทำความสะอาดปอดที่ง่าย ด้วยการหายใจเอาอากาศบริสุทธิ์เข้าให้เต็มปอด หายใจเข้าช้าๆ จนท้องป่อง กลั้นลม หายใจไว้ แล้วค่อยๆ ระบายลมหายใจออกมา การหายใจแบบนี้จะช่วยให้ปอดขยายตัวได้อย่างเต็มที่ สามารถรับอ๊อกซิเจนเข้าไปในปอดได้ มากกว่าการหายใจแบบสั้นๆ การหายใจแบบนี้ไม่เพียงรับอากาศดีเข้าสู่ปอดได้มาก แต่ยังช่วยขับของเสียในปอดออกมาได้มากที่สุดด้วยเช่นกัน เพียงแต่ต้องหาสถานที่ที่มีอากาศบริสุทธิ์ อย่างช่วงเช้า ตี 5 – 6 โมงเช้า อากาศกำลังดี ผู้คนส่วนมากยังไม่ตื่น รถราก็ยังไม่มาก

การฝึกหายใจแบบนี้ควรฝึกให้เกิดเป็นความเคยชิน ขณะนอนหลับตามปกติ ให้หายใจด้วยวิธีเดียวกัน แนะนำให้นอนในท่านอนหงาย หายใจ เข้าและหายใจออกช้าๆ ปฏิบัติแบบนี้จนหลับไปเลย จะภาวนาพุทโธไปด้วยก็ได้ พุท หายใจเข้า โธ หายใจออก หรืออาจสวดมนต์ในใจ แต่ต้อง จำบทสวดได้ วิธีนี้จะเป็นการฝึกสมาธิไปด้วยและยังช่วยให้หลับง่าย ปกติเมื่อเรานอนหลับ ร่างกายจะหายใจแบบนี้โดยอัตโนมัติ แต่การหายใจ ตามปกติ เราจะหายใจค่อนข้างสั้น ทำให้ปอดรับอากาศดีได้น้อย ไม่สามารถขับถ่ายของเสียออกมาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

การดูแลปอดด้วยการออกกำลังกาย
การออกกำลังกายมีหลายวิธีที่สามารถช่วยบำรุงปอดได้ ซึ่งจะเป็นการออกกำลังกายควบคู่ไปกับการหายใจนั่นเอง อาจเริ่มจากท่าง่ายๆ เช่น วางมือแนบกับลำตัว แล้วค่อยๆ ชูมือทั้งสองขึ้นเหนือศรีษะพร้อมกับหายใจเข้าช้าๆ ให้เต็มปอด แล้วลดมือลงช้าๆ มาแนบลำตัว พร้อมกับหายใจ ออก วิธีนี้จะช่วยให้ปอดสามารถรับอากาศดีเข้าไปได้อย่างเต็มที่ ควรเลือกสถานที่ที่มีอากาศดี และช่วงเวลาที่ไม่ค่อยมีคน หรือยานพาหนะ มาก นัก ไม่เช่นนั้นก็จะสูดอากาศที่มีพิษเข้าไปแทน ในแต่ละวันควรปฏิบัติแบบนี้ แม้จะเป็นเวลาทำงาน ก็สามารถทำได้ อาจจะเป็นช่วงพัก เข้าห้องน้ำ หรือบิดขี้เกียจ ก็ใช้ท่านี้แทนได้

หลีกเลี่ยงสิ่งที่ทำลายปอด
สิ่งที่มีส่วนทำลายปอดมีหลายอย่าง ที่จำเป็นจะต้องรู้ เพราะบางทีเราก็รับอากาศที่เป็นพิษ มลพิษเข้าไปโดยไม่ตั้งใจ หรือ รู้เท่าไม่ถึงการณ์ เช่น

– การวิ่งออกกำลังกายข้างถนน ที่มียานพาหนะ ไม่เพียงได้อากาศเสียจากควันรถ แต่ยังเสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุ จึงควรเลือกสถานที่ที่มีอากาศ บริสุทธิ์ เลือกถนนที่ค่อนข้างสงบ ไม่มีรถมากนัก และมีความปลอดภัย

– การออกกำลังกายช่วงเย็น สำหรับคนที่อยู่ในเมืองใหญ่ ซึ่งอาจจะมีรถประเภทต่างๆ กำลังเดินทางกลับบ้าน รถติด ควันพิษเต็มไปหมด การ ออกกำลังกายในสถานการณ์อย่างนี้ คงจะไม่ดีต่อปอดอย่างแน่นอน

– หลีกเหลี่ยงการสูบบุหรี และอยู่ใกล้คนสูบบุหรี่ เพราะควันพิษจะเข้าไปในปอด ส่งผลเสียต่อปอด

– หลีกเลี่ยงอาชีพหรืองานที่ต้องเกี่ยวข้องกับควันไฟ หรือฝุ่น เช่น การเผาถ่าน งานเชื่อมโลหะ การกวาดถนน

หมั่นสังเกตุอาการผิดปกติที่เกิดกับปอด
การใช้ชีวิตประจำวันมีโอกาสทำให้เกิดความผิดปกติกับปอด เช่น นอนไม่ห่มผ้า ทำให้เกิดอาการเจ็บคอ ไอและเจ็บหน้าอก ก่อนจะอาการ หนักขึ้นทำให้เชื้อโรคลงปอด เป็นต้น ดังนั้นจึงต้องสังเกตุอาการผิดปกติ แล้วรีบหาทางรักษาแต่เนิ่นๆ

สรุป
ความเจ็บป่วยที่เกิดกับปอดนั้น ไม่ว่าจะเป็นปอดอักเสบ ปอดบวม ไวรัสลงปอด หรือมะเร็งปอด ก็ล้วนสร้างความทุกข์ทรมานให้เราอย่างมาก เพราะการหายใจทั้งเข้าและออกจะมีปัญหา หายใจเข้าไม่ได้ หรือหายใจลำบาก สร้างความทรมานและภาระอย่างมาก ทั้งตัวเองและคนดูแล ดัง นั้นจึงต้องให้ความสำคัญกับการดูแลปอด บางคนแม้จะเลิกสูบบุหรี่ไปหลายสิบปี แต่ก็ยังกลับมาเป็นมะเร็งปอด ได้อีกเช่นกัน